Achterwand aquarium zelf bouwen
Het houden van een aquarium is voor veel mensen een bevredigende hobby, men haalt zo een stukje natuur in huis. De inrichting van een aquarium is ook een belangrijk element, immers we willen de natuur nabootsen. Veel aquariumfabrikanten produceren standaard goedkopere achterwandplaten om in je bak te lijmen. Heel handig als je een dicht beplante bak hebt, maar minder mooi als je op de achterwand kan kijken. In de natuur zijn er niet veel plaatsen waar je een rechte over of vorm tegen komt. Ik probeer om met dit artikel jullie over te halen om zelf eens aan de slag te gaan en wat dieper in te gaan om de leefomgeving van je vissen.
Nu zijn er in de handel ook de kant en klare rocky, amazon, riverrock, treestump en dergelijke, maar die kosten een vermogen. Bijna net zo duur als de bak en techniek zelf. Wil je een goedkopere achterwand dan kun je die zelf maken. Ook redelijk duur, maar duurzamer, geeft meer voldoening en alles is naar wens te maken.
Benodigdheden
Hier een lijstje met benodigdheden voor je zelfbouw achterwand, niet alles heeft een kostprijs aangezien de meeste mensen dat al lang in huis hebben.
-Scherp dun mes
-Rolmaat voor de maten
-Stift om te markeren
-Piepschuimplaten
-Kwasten
-Tegellijm (optioneel)
-Hittepistool (optioneel)
-Pigmenten
-Siliconenkit
-Kitspuit
-Epoxyhars en harder
-Zand
De bouw
Neem de binnenmaten van je aquarium, daarna snijd je de platen tempex op maat zodat ze de achterwand goed bedekken. Je kunt ook kiezen voor een halve achterwand, of een rotsdeel op je achterwand, de keus is aan jou. Op de foto's zie je dat mijn achterwand het geheel niet helemaal bedekt. Kijk goed of alles past, als eenmaal de epoxy op je achterwand zit dan krijg je hem niet zo snel passend. Je kunt achterwanden die weinig reliëf hebben ook in het aquarium lijmen en het glas wat overblijft insmeren met tegellijm zoals je in mijn foto's ziet. Het punt is dat wanden met diepe groeven moeilijker in te smeren zijn met epoxy als ze eenmaal in een bak zijn ingelijmd.
Bestudeer het biotoop of het stukje natuur wat je wilt nabootsen, kijk naar de kleuren, vormen, patronen. Surf eens een uurtje over internet en kijk wat je kan vinden over oeverranden, rotswanden e.d..
Maak nu een aantal schetsen op papier, ga net zo lang door totdat je tevreden bent met het resultaat, dit loont echt. Als je zo zonder voorbereiding begint heb je minder inspiratie en wordt het geheel niet zoals je je voorgesteld had.
Nu kun je de vormen die je wilt maken gaan tekenen op je tempexplaten. Als je meer diepte in je wand wil dan kun je op de plaatsen die wat meer uit moeten steken een tweede of derde stuk tempex plakken met siliconenkit.
Als je je zijkanten van je aquarium ook wilt bedekken moet je rekening houden met de vormen die door moeten lopen in de hoeken vanaf de achterwand naar de zijwand. En de zijwanden mogen niet te dicht op de voorruit gezet worden. Snijd die ook schuin zodat ze geleidelijk beginnen. (Zie voorbeeld rechts)
Nu kun je beginnen met het uitsnijden van je vormen. Dit geeft veel zooi! En ik meen het, ECHT VEEL ZOOI! Krab, snijd en pluk de platen net zolang totdat je een mooi reliëf in je tempex hebt. Je kunt hiervoor ook een hittepistool voor verf nemen, PAS OP VOOR BRAND EN GIFTIGE STOFFEN! Het is het handigst als je dit buiten doet.
Nu kun je een keuze maken:
*Of je smeert het geheel in met tegellijm om de bolletjes en andere ongewenste details weg te werken. Nadeel is dat wat langer moet wachten met de epoxy omdat de tegellijm tijd nodig heeft om goed uit te harden. Voordeel is dat het geheel nog harder wordt als het af is.
*Of je gebruikt een hittepistool. Voordeel hiervan is dat je sneller met je epoxy kan beginnen, dee bolletjes worden vlakker. Een brander kan ook, maar naar mijn mening wordt dat te heet en geeft dat soms oncontroleerbare effecten, zoals gaten, spleten, puntjes.
Als je de tempex hebt afgewerkt kun je gaan kijken hoe het geheel past in je bak. Je zult ongetwijfelt naden en kieren zien. Die kun je bij het inlijmen van de wand dichtsmeren met tegellijm of een mengsel van epoxy en zand. Maar dat komt later pas.
De Epoxy
Ik gebruik de Poly-Pox GT 600 hars (1kg) en de Poly-Pox Harder 355 (500gram) van Poly-service. Hier heb je genoeg aan. Dit spul is giftig in een aquatisch millieu, als het gemengd is dan is het niet meer giftig en wordt net zo hard als hard-plastic. Het wordt ook gebruikt om drinkwaterreservoiren van zeetankers waterdicht te maken. Dus het is safe.
De kwasten die je hiervoor gebruikt zijn eenmalig te gebruiken. Je kunt ze niet schoonmaken, dus koop gewoon de goedkoopste set die je kan krijgen.
Je hebt hierbij nog wel de pigmenten nodig om je achterwand kleur te geven, die kun je bij de grotere doe het zelf zaak halen. Neem zowieso wit en zwart om je hoofdkleur te kunnen mengen in verschillende tinten.
Epoxy is bij uitharding glanzend, niet echt mooi dus. Om dit effect tegen te gaan strooien we zand in de epoxy om het geheel een mat effect te geven. Het zand neemt de kleur van de pigmenten over, de natte epoxy zuigt het zand in de laag. Als er bij uitharding toch nog een klein beetje glans te zien is dan is dat niet erg, de algen bedekken dit wel en onder water glanst het een stuk minder.
Epoxy heeft een hele korte verwerkingstijd, na een kwartier a half uur is het al erg stroperig, dus meng ook erg kleine hoeveelheden, niet meer als een half theeglas per keer. Gebruik gewoon een leeg groentepotje. De mengverhouding is 2 hars op 1 harder. Dus bijv. 50gram hars en 25gram harder.
Je begint met een zwarte basislaag, die is erg belangrijk en zorg dat alles bedekt is. Strooi deze natte laag in met zand totdat er geen glans meer te zien is. Laat dit een dag uitharden, daarna kun je evt. nog een laag zwart doen als extra dekking. Nu komt de hoofdkleur. Heel belangrijk is dat je deze kleur niet over de hele achterwand gaat smeren, de zwarte onderlaag heeft namelijk een belangrijk aandeel in de dieptewerking van je 3d achterwand. Dus de diepere delen van je achterwand moet je gewoon zwart laten en de hoofdkleur moet langzaam gaan vervagen in de diepere zwarte lagen.
Dus minder hoofdkleur gebruiken bij de diepere delen, geef het een soort van airbrush effect door zeer weinig epoxy op je kwast te doen. Ik meng de hoofdkleur altijd iets donkerder met zwart. Daarna zonder menging licht eroverheen. Dat geeft meestal een fijner effect. Als laatste ga ik met zeer weinig epoxy in heel lichte kleur over de hoger gelegen delen. Meng dus je hoofdkleur wat lichter met wit. Doop je kwast een heel klein stuk je in je epoxy, daarna veeg je de epoxy op een plaatje hout of iets dergelijks. Ga nu met de kwast heel licht over de hogere delen van je wand. Je ziet gelijk dat je wand veel dieper lijkt, meer structuur krijgt. Blijf alle lagen met zand instrooien, na iedere uitharding kun je het teveel aan zand wegvegen met een borstel.
Nu kun je je achterwandplaten gaan inlijmen in het aquarium, smeer de naden dicht met een epoxy-zandmengsel of tegellijm.
Na een week uitharden, drogen van de wand en de kit, kun je de wand gaan schrobben met een dopje vloeibare groene zeep op een emmer water. Gebruik een stevige borstel om evt. resten van de hars en harder weg te nemen. Spoel daarna de bak goed uit. Je bent nu klaar met je achterwand. Laat het nog een paar dagen staan en de bak is klaar om gevuld te worden met water.